Во последните недели во канцеларијата пристигнува се повеќе прашања од странски претприемачи, од Пакистан и Бангладеш до Виетнам и земјите од Заливот, кои сакаат да отворат фирма кај нас и прашуваат исто: дали можат да дојдат лично, им треба ли виза и кои документи да подготват уште во својата земја. Регистрацијата на друштво може целосно да заврши и без нивно присуство, но банкарската идентификација, потпишувањето на договори и средбите со партнери често бараат барем една кратка посета. Токму затоа правилата за влез се првиот чекор од секоја инвестиција, и грешките тука се најскапите за исправка.
Кој може да влезе во Македонија без виза?
Безвизен влез важи за државјани на земјите од Европската унија и Шенген, САД, Велика Британија и уште низа земји, кои можат да престојуваат до 90 дена во период од 180 дена само со важечки пасош. За државјани на земји што не се на безвизниот режим, меѓу кои се повеќето азиски и африкански држави, потребна е виза што се добива пред патувањето од надлежното дипломатско-конзуларно претставништво. Актуелната листа на земји со визен режим ја објавува Министерството за надворешни работи и таа треба да се провери за секој конкретен пасош, бидејќи статусот се менува со меѓународни договори.
Што е виза C и кога е потребна за деловна посета?
Виза C е виза за краткорочен престој: овозможува влез и престој до 90 дена во рамки на 180 дена и е стандардниот инструмент за деловни средби, преговори, потпишување договори и подготовка на инвестиција. Потребна е кога државјанинот е од земја со визен режим, а целта на патувањето не е вработување или постојан престој. Барањето се поднесува лично во дипломатско-конзуларното претставништво надлежно за земјата на живеење, а искуството налага пријавата да се планира најмалку неколку недели пред патувањето, бидејќи постапката вклучува проверки што не зависат од апликантот.
Кои документи се подготвуваат за деловна виза?
Документацијата се подготвува во земјата на живеење, а клучниот документ од македонска страна е гарантното писмо: покана од домашно правно или физичко лице, заверена кај нотар, со која страната се обврзува за трошоците на престојот. Типично се бараат:
- важечки пасош со доволна важност по планираниот замин,
- пополнет барателен образец и фотографија,
- гарантно писмо од македонскиот домаќин, со податоци за целта и времетраењето на посетата,
- доказ за финансиски средства за престојот и враќањето,
- патно здравствено осигурување,
- резервација за сместување и повратен билет.
За инвеститори што сакаат притоа да ја видат локацијата, да отворат банкарска сметка или да потпишат основачки акти, гарантното писмо најчесто го изготвува адвокатот или домашниот деловен партнер, со точно дефинирана цел што одговара на реалната програма на патувањето.
| Безвизен влез | Виза C | Виза D | |
|---|---|---|---|
| За кого | Државјани на земји со безвизен режим | Државјани на земји со визен режим, за кратка посета | Странци кои планираат подолг престој по конкретен основ |
| Времетраење | До 90 дена во период од 180 дена | До 90 дена во период од 180 дена | Подолг престој, како основ за привремен престој |
| Каде се добива | Не е потребна виза | Дипломатско-конзуларно претставништво | Дипломатско-конзуларно претставништво |
| Дозволува работа? | Не | Не | Само со работна дозвола и уреден престој |
Што е задолжително во првите денови по влезот?
Секој странец е должен да го пријави престојот кај Министерството за внатрешни работи во краток рок по влезот, а кај гостите во хотели тоа го прави хотелот автоматски при пријавувањето. Оние што спијат кај приватни домаќини или во изнајмен стан мора сами да се пријават, а пропуштената пријава се казнува и може да ја отежне секоја следна визна постапка. При излез од земјата граничната контрола го споредува престојот со дозволеното времетраење, па пречекорувањето на 90 дена повлекува глоба и ризик од забрана за повторен влез.
Може ли со деловна виза да се работи во Македонија?
Не. Деловната виза C и безвизниот влез дозволуваат средби, преговори, основање на друштво и потпишување документи, но не и работен однос или фактичко вработување. За работа кај македонски работодавач е потребна работна дозвола и уреден привремен престој, за што пишувавме во нашата анализа на новата квота за 2026 година. Инвеститорот кој ќе ја раководи својата фирма секојдневно од Скопје треба уште на почетокот да ја планира постапката за престој, а не да смета дека деловната виза ја покрива таа потреба.
Планирате инвестиција или деловна посета во Македонија?
Правилната подготовка на гарантното писмо, визната пријава и темпирањето на патувањето со регистрацијата на фирмата ја скратуваат постапката со недели.
Изготвуваме гарантни писма, ја координираме визната документација и го водиме целиот процес: од првиот влез, преку основањето на друштвото, до уредување на престојот.
Закажете консултацијаПоврзана услуга: Странски инвестиции
Извор: Министерство за надворешни работи: визен режим и постапки.
Овој текст претставува општа правна информација и не претставува правен совет за конкретен случај. За совет прилагоден на вашата ситуација, обратете се кај адвокат.